کشور به سامانه احراز هویت یکپارچه نياز دارد
کشور به سامانه احراز هویت یکپارچه نياز دارد
شبکه اقتصادوتجارت :مدیر عامل قرض الحسنه مهر ؛نیاز به یک احراز هويت عميق و يکپارچه در کشور داريم. لازم است سازوكاري طراحي شود تا شناسايي يك بار براي هميشه انجام شده و نهادهاي مختلف همه به آن مراجعه كنند. اگر چنين اتفاقي رخ دهد و همه نهادها با يك لينك به يكديگر متصل شوند، بسياري از مشكلات كنوني حل مي‌شود.

دکتر مرتضی اکبری، مديرعامل اين بانک در پنل گفت‌وگوي تخصصي رويداد فيناپ كه با موضوع احراز هويت ديجيتال برگزار شد، حضور يافت و از تجربه بانك مهر ايران به‌عنوان نخستين بانكي گفت كه احراز هويت ديجيتال را ارائه كرده است.

اکبری در این نشست گفت: بانک مهر ایران بانکداری خرد انجام مي‌دهد و در طول هر سال تعداد زيادي از مشتريان، طرف قرارداد اين بانک قرار مي‌گيرند. اگر بانك به‌صورت سنتي فعاليت خود را ادامه دهد، با حجم زيادي از مشتريان روبرو مي‌شود و ظرفيت فيزيكي لازم براي ارائه خدمات به آن‌ها را نخواهد داشت. مسئله اين بود كه خدمات بانك مهر ايران بايد به‌صورت گسترده و به تعداد بالايي از مشتريان ارائه مي‌شد و بانكداري سنتي پاسخگوي آن نبود.

وی این‌طور ادامه داد: در بانک مهر ایران به این سمت رفتيم که خدمات خود را بر بستر ديجيتال ارائه کنيم. نخستين اقدام اين بود که افتتاح حساب هر فرد بر بستر ديجيتال انجام شود. فاز بعدي نيز ارائه خدمات و تسهيلات بانكي بر اين بستر بود تا مراجعات مردم را كاهش دهيم. از آنجايي كه وام‌هاي بانك مهر ايران مبالغ اندكي دارد، در صورتي كه اين تسهيلات به‌شكل سنتي و با ملزم كردن مشتري براي مراجعات متعدد به شعبه ارائه شود، موجب ايجاد نارضايتي براي وي مي‌شود. در نتيجه بايد سرعت و كيفيت ارائه خدمات بانك مهر ايران را افزايش مي‌داديم.

مدیرعامل بانک مهر ایران درباره ریسک‌های ارائه خدمت احراز هويت ديجيتال، گفت: نظام بانکي بخشنامه‌محور است و بانک‌ها بايد بر اساس دستورالعمل‌ها و آيين‌نامه‌هاي از پيش تعيين شده عمل كنند. ويژگي ديگر سيستم بانكي تجربه‌محور بودن است و هر فرد بر اساس آنچه از افراد قبلي فرا گرفته، كارش را پيش مي‌برد. در نتيجه خلاقيت در سيستم بانكي كمتر مشاهده مي‌شود. ريسك‌پذيري پايين مديران براي پذيرش ريسك‌ها كار را دشوار مي‌كند.

اکبری در همین رابطه افزود: بانک‌ها با پول سروکار دارند که ذاتاً پدیده پرریسكي است. از فردي كه در اين حوزه فعاليت مي‌كند، انتظار مي‌رود تمام جوانب يك تراكنش را در نظر گيرد. اگر يك مدير كوچك‌ترين اشتباهي انجام دهد، مسئوليت سنگيني بر عهده وي خواهد بود. پذيرش كارهاي نو از سوي بدنه سازمان نيز يكي از چالش‌هاي سيستم بانكي در اين حوزه است.

وی با اشاره به محدودیت‌های ایجاد شده از سوي نهاد ناظر، گفت: قانون‌گذار موضوعات مختلف را به‌شدت رصد مي‌کند و اگر کوچک‌ترين مشکلي رخ دهد، انگشت اتهام به سوي مجريان طرح نشانه مي‌رود. اين مسئله باعث مي‌شود مديراني كه در حوزه بانكي فعاليت مي‌كنند، كمتر خطر كرده و خود را درگير فعاليت‌هاي نوآورانه كنند. اين افراد صبر مي‌كنند يك حوزه ديگر يا يك بانك ديگر فعاليتي را انجام دهد تا پشت سر آن حركت كنند.

اکبری در پاسخ به مقایسه سیستم بانکی با بورس و پيشرو بودن بورس در اين حوزه، اظهار کرد: مشکل اساسي كه در كشور وجود دارد اين است كه رگولاتورهاي مختلفي داريم و هر كدام بر اساس محيطي كه دارند تصميم‌گيري مي‌كنند. برخي از اين رگولاتورها به‌صورت روان كار مي‌كنند و برخي ديگر، خير. شايد سازمان بورس با احراز هويت ديجيتال راحت‌تر كنار آمده يا اينكه ناگزير به پذيرش آن بوده است. بيماري كوويد۱۹ به‌يك‌باره شيوع پيدا كرد و از سوي ديگر بازار سرمايه نيز فعال شد و حجم زيادي از مردم متقاضي فعاليت در آن شدند. در اين شرايط رگولاتور اين بخش ناچار به كوتاه آمدن از برخي سخت‌گيري‌هاي قبلي مي‌شود. در حالي كه براي سيستم بانكي چنين فشاري ايجاد نشد.

وی اظهار کرد: رگولاتور باید تحت تأثیر محیط قرار گيرد تا از يک سري سخت‌گيري‌ها کوتاه بيايد. تغييرات فناوري به‌شدت بالاست و از سوي ديگر هزينه‌هاي مردم در حال افزايش است. حوزه‌هاي بانک، بورس و بيمه هر يك جداگانه احراز هويت را انجام مي‌دهند؛ در صورتي كه لزومي ندارد چنين كاري انجام شود. هنگامي كه فرد در سيستم بانكي احراز هويت مي‌شود، قطعاً اين كار به سخت‌گيرانه‌ترين شكل انجام شده و ديگر نيازي نيست كه بورس هم احراز هويت كند.

اکبری این‌طور ادامه داد: در سامانه سجام داده‌ها را از قبل جمع‌آوری می‌کنند و هنگامي که مي‌خواهند احراز هويت انجام دهند، همان داده‌ها را بازخواني مي‌کنند. هنگامي كه فرد كد شبا ارائه مي كند، تمام نتيجه تراكنش‌هاي فرد در نهايت وارد حساب مربوطه مي‌شود. در غير اين صورت ساير فعاليت‌هاي فرد در بورس اهميت زيادي ندارد. با اين حساب وقتي فرد كد شبا را از سيستم بانكي دريافت كرده، احراز هويت مجدد مفهومي ندارد.

وی با بیان اینکه معتقدم بورس موازی‌کاري کرده، گفت: بورس مجدداً مسيري را رفت که پيش از اين طي شده بود. اين كار در حوزه‌هاي ديگر هم داريم. نهادهاي مختلف در اين حوزه‌ها به يكديگر اعتماد ندارند. شايد نياز به يك قانون جامع بالادستي و رگولاتورهايي متحد باشد تا براي تمام اين حوزه‌ها تصميم بگيرند. نمي‌توان انتظار داشت يك رگولاتور براي بورس تصميم بگيرد و براي هر يك از حوزه‌هاي مالي ديگر نيز رگولاتورهاي مختلف ديگري تصميم‌گيري كنند.

اکبری یادآوری کرد: با رویکرد کنوني هزينه‌هاي مردم به شدت افزايش يافته است. تكرارهاي مجدد نيز يكي از تبعات چنين رويكردي است. اين موضوع باعث شده هر فردي موضوعات را تنها در حوزه خود ارزيابي كند و از منظر بالادستي نبيند. نياز به يك احراز هويت عميق و يكپارچه در كشور داريم. لازم است تا سازوكاري طراحي شود تا شناسايي يك بار براي هميشه انجام شده و نهادهاي مختلف همه به آن مراجعه كنند. اگر چنين اتفاقي رخ دهد و همه نهادها با يك لينك به يكديگر متصل شوند، بسياري از مشكلات كنوني حل مي‌شود. در اين قسمت يك خلأ بزرگ وجود دارد كه تا حل نشود، بسياري مشكلات به وقت خود باقي خواهد ماند.

مدیرعامل بانک مهر ایران درباره اینکه چرا بانک‌ها اطلاعات مشتریان خود را در اختيار ساير نهادها قرار نمي‌دهند، گفت: در سيستم بورس نيز وضعيت به همين صورت است. اين موضوع نياز به يک قانون بالادستي دارد. نمي‌شود بر محرمانه بودن اطلاعات تأكيد كرد و سپس از بانك‌ها خواست كه اطلاعات مشتريان را در اختيار ساير نهادها قرار دهند. بايد در اين موضوعات بازانديشي شود تا مشخص شود كدام يك قابليت اجرايي شدن دارد.